Cắt giảm, Đơn giản hóa Thủ tục hành chính và Điều kiện kinh doanh trong Lĩnh vực Sở hữu trí tuệ theo Nghị quyết 66.18/2026/NQ-CP

Ngày 18 tháng 5 năm 2026, Chính phủ đã ban hành Nghị quyết số 66.18/2026/NQ-CP, có hiệu lực thi hành từ ngày 01 tháng 7 năm 2026 đến hết ngày 28 tháng 02 năm 2027, về việc phân quyền, cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính, điều kiện kinh doanh (Nghị quyết 66.18). Nghị quyết này nhằm thực hiện chủ trương của nhà nước về việc cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính và điều kiện kinh doanh để tạo điều kiện thuận lợi hơn cho người dân, các chủ thể trong hoạt động kinh doanh và hành chính tại Việt Nam.

Sau khi Nghị quyết này được ban hành, các Luật chuyên ngành trong đó có Luật sở hữu trí tuệ (SHTT) và các văn bản hướng dẫn thi hành cũng cần được sửa đổi phù hợp để triển khai các nội dung trong Nghị quyết.

Một số nội dung liên quan đến vấn đề SHTT trong Nghị quyết 66.18

Cắt giảm điều kiện kinh doanh

Nghị quyết đã bãi bỏ điều kiện kinh doanh đối với dịch vụ giám định SHTT (áp dụng cho tổ chức) và điều kiện đối với giám định viên sở hữu công nghiệp, giám định viên quyền đối với giống cây trồng.

Đối với cá nhân: trước đây, một cá nhân phải được cấp thẻ giám định viên thì mới được hành nghề giám định về sở hữu công nghiệp hoặc giám định về quyền đối với giống cây trồng. Hiện nay, Nghị quyết 66.18 đã loại bỏ các yêu cầu này đối với giám định viên về lĩnh vực sở hữu công nghiệp và giám định viên về quyền đối với giống cây trồng, không còn yêu cầu cá nhân phải được cấp thẻ giám định thì mới được thực hiện hoạt động giám định. Tuy nhiên, Nghị quyết 66.18 vẫn giữ nguyên yêu cầu đối với lĩnh vực quyền tác giả, quyền liên quan. Theo đó, cá nhân phải được cấp thẻ giám định viên thì mới đủ điều kiện là giám định viên lĩnh vực quyền tác giả, quyền liên quan.
Đối với tổ chức: trước đây, tổ chức giám định SHTT phải có ít nhất một cá nhân có thẻ giám định viên SHTT. Nghị quyết 66.18 đã loại bỏ yêu cầu này đối với giám định về lĩnh vực sở hữu công nghiệp và giám định về quyền đối với giống cây trồng. Tuy nhiên, Nghị quyết 66.18 vẫn giữ nguyên yêu cầu đối với lĩnh vực quyền tác giả, quyền liên quan, cụ thể là vẫn yêu cầu tổ chức giám định quyền tác giả, quyền liên quan phải có ít nhất một cá nhân có thẻ giám định viên về lĩnh vực quyền tác giả, quyền liên mới được thực hiện hoạt động giám định về quyền tác giả, quyền liên quan. Tuy nhiên, Nghị quyết 66.18 đã bãi bỏ thủ tục cấp giấy chứng nhận tổ chức giám định quyền tác giả, quyền liên quan. Như vậy, tổ chức hành nghề giám định về lĩnh vực quyền tác giả, quyền liên quan không cần phải yêu cầu cấp giấy chứng nhận tổ chức giám định quyền tác giả, quyền liên quan nữa. Thay vào đó, tổ chức giám định về lĩnh vực quyền tác giả, quyền liên quan chỉ cần gửi thông báo hoạt động tới cơ quan có thẩm quyền thuộc Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch là được.

Tuy nhiên, Nghị quyết vẫn có một số quy định đối với giám định về sở hữu công nghiệp và giám định về quyền đối với giống cây trồng như:

Cá nhân thuộc tổ chức hành nghề luật sư nước ngoài hành nghề tại Việt Nam không được hành nghề giám định. Nghị quyết không quy định rõ liệu tổ chức hành nghề luật sư nước ngoài hành nghề tại Việt Nam có được kinh doanh dịch vụ giám định về sở hữu công nghiệp và giám định về quyền đối với giống cây trồng hay không?
Một trong các nguyên tắc giám định là chỉ thực hiện giám định khi có kiến thức, nghiệp vụ chuyên môn trong lĩnh vực được yêu cầu giám định. Tuy nhiên, Nghị quyết cũng chưa làm rõ “lĩnh vực được yêu cầu giám định” cụ thể đến mức độ nào, ví dụ, “lĩnh vực” sáng chế, lĩnh vực kiểu dáng công nghiệp, nhãn hiệu hàng hóa… hay có quy định cụ thể về “lĩnh vực” kỹ thuật cụ thể như hóa học, sinh học, cơ khí… khi giám định về sáng chế hay không?;
Giám định viên phải từ chối giám định trong trường hợp pháp luật có quy định bắt buộc phải từ chối giám định như: giám định viên có quyền, lợi ích liên quan đến đối tượng giám định, vụ việc cần giám định hoặc có lý do khác ảnh hưởng đến tính khách quan của kết luận giám định….

Cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính
- Bãi bỏ thủ tục đăng ký hợp đồng chuyển nhượng quyền sở hữu công nghiệp. Thủ tục này được thực hiện cùng với thủ tục sửa đổi văn bằng bảo hộ;
- Bãi bỏ các thủ tục liên quan đến giám định sở hữu công nghiệp và giám định quyền đối với giống cây trồng do đã cắt giảm điều kiện kinh doanh giám định đối với hai đối tượng này như nêu trên. Ví dụ như bãi bỏ các thủ tục cấp, cấp lại, thu hồi thẻ giám định viên, Giấy chứng nhận tổ chức giám định, thủ tục công nhận cơ sở đào tạo nghiệp vụ giám định sở hữu công nghiệp và đào tạo nghiệp vụ giám định quyền đối với giống cây trồng, kiểm tra nghiệp vụ giám định sở hữu công nghiệp, kiểm tra nghiệp vụ giám định quyền đối với giống cây trồng.

Các hoạt động tiếp theo

Luật SHTT cần được sửa đổi để phù hợp với quy định về việc cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính và điều kiện kinh doanh trong lĩnh vực SHTT theo Nghị quyết 66.18 như nêu trên. Bản dự thảo sửa đổi Luật SHTT đã được ban hành và đang trong quá trình lấy ý kiến của các chuyên gia trong lĩnh vực trước khi trình Quốc hội thông qua. Hy vọng rằng một số điểm chưa rõ trong Nghị quyết 66.18 như nêu trên sẽ được làm rõ trong Luật sửa đổi Luật SHTT khi được chính thức thông qua.

Nếu Quý khách có nhu cầu hỗ trợ thêm về vấn đề nêu trên, xin vui lòng liên hệ với chúng tôi theo địa chỉ e-mail hanoi@duongtran.vn.