Chương trình ASPEC Plus (ASPEC+) – Cơ chế mới nhằm hài hòa hóa việc thẩm định nội dung đơn đăng ký sáng chế giữa chín quốc gia thành viên thuộc khối ASEAN
6/12/2026
Ngày 06/4/2026, Chương trình Hợp tác Thẩm định Sáng chế ASEAN Plus (ASPEC+) đã chính thức được triển khai. Chương trình ASPEC+ được xây dựng trên cơ sở Chương trình ASPEC hiện hành, với sự tham gia của Cơ quan Sở hữu trí tuệ của chín quốc gia thành viên ASEAN (“AMS”), bao gồm: Brunei Darussalam, Campuchia, Indonesia, Lào, Malaysia, Philippines, Singapore, Thái Lan và Việt Nam.
Giới thiệu tóm tắt về Chương trình ASPEC+
Khác với Chương trình ASPEC vận hành theo cơ chế tuần tự, theo đó báo cáo thẩm định có kết quả thuận lợi đầu tiên của một Cơ quan Sở hữu trí tuệ thành viên ASEAN được chuyển cho Cơ quan Sở hữu trí tuệ thành viên ASEAN thứ hai cùng với các điểm yêu cầu bảo hộ (claims) đã được ghi nhận khả năng bảo hộ, nhằm rút ngắn thời gian thẩm định nội dung đối với đơn đăng ký tương ứng tại Cơ quan thứ hai, Chương trình ASPEC+ vận hành theo cơ chế song hành (đồng thời), theo đó nhiều Cơ quan Sở hữu trí tuệ thành viên ASEAN phối hợp thực hiện và đưa ra thông báo kết quả thẩm định lần đầu (first office action) của mình trong khung thời gian đã cam kết (từ 10 đến 14 tháng tính từ ngày hoàn tất các thủ tục hình thức).
Người nộp đơn nộp yêu cầu tham gia ASPEC+ đồng thời tại các Cơ quan Sở hữu trí tuệ thành viên ASEAN được lựa chọn tương ứng, trong đó chỉ định Cơ quan A và (các) Cơ quan B theo nguyện vọng của mình. Cơ quan A tiến hành tra cứu và thẩm định, lập báo cáo của Cơ quan A và chia sẻ báo cáo này với (các) Cơ quan B. (Các) Cơ quan B xem xét báo cáo của Cơ quan A, tiến hành tra cứu và thẩm định, lập báo cáo của mình và chia sẻ báo cáo này với Cơ quan A và (các) Cơ quan B khác. Sau đó, Cơ quan A và (các) Cơ quan B cùng xem xét, trao đổi và đánh giá khả năng đưa ra kết quả thẩm định giống nhau hoặc tương tự nhau:
- Trường hợp có thể, các Cơ quan sẽ ban hành báo cáo quốc gia tương ứng của mình với kết quả thẩm định giống nhau hoặc tương tự nhau.
- Trường hợp không thể thực hiện được do sự khác biệt về pháp luật và thực tiễn áp dụng của mỗi quốc gia, các Cơ quan sẽ ban hành báo cáo quốc gia tương ứng của mình với kết quả thẩm định khác nhau.
Cuối cùng, các Cơ quan sẽ gửi báo cáo quốc gia tương ứng của mình cho người nộp đơn.
Người nộp đơn không phải nộp phí, lệ phí khi tham gia chương trình ASPEC+. Tuy nhiên, người nộp đơn vẫn phải nộp các khoản phí, lệ phí tra cứu và thẩm định theo quy định tại từng Cơ quan Sở hữu trí tuệ thành viên ASEAN được lựa chọn.
Điều kiện tham gia
Để tham gia Chương trình ASPEC+, đơn đăng ký phải đáp ứng đồng thời các điều kiện sau đây:
- Chưa có thông báo kết quả thẩm định hoặc báo cáo thẩm định nào được ban hành tại thời điểm nộp yêu cầu tham gia ASPEC+;
- Yêu cầu được nộp đối với các đơn đăng ký tương đương, nghĩa là các đơn có yêu cầu hưởng quyền ưu tiên lẫn nhau, cùng dựa trên một yêu cầu hưởng quyền ưu tiên, hoặc là các đơn giai đoạn quốc gia của cùng một đơn quốc tế PCT;
- Yêu cầu bảo hộ (claims) của các đơn đăng ký tương đương phải giống nhau hoặc tương đương với nhau; người nộp đơn phải cung cấp bảng thể hiện sự tương đương của các điểm yêu cầu bảo hộ (claims correspondence table);
- Yêu cầu tham gia ASPEC+ phải đáp ứng quy định về đại diện tại quốc gia hoặc địa chỉ nhận thông báo theo pháp luật quốc gia của từng Cơ quan Sở hữu trí tuệ thành viên ASEAN được lựa chọn. Đối với Việt Nam, yêu cầu tham gia ASPEC+ phải được nộp thông qua đại diện sở hữu công nghiệp nếu người nộp đơn là cá nhân nước ngoài không thường trú tại Việt Nam, hoặc là tổ chức, cá nhân nước ngoài không có cơ sở sản xuất, kinh doanh tại Việt Nam.
Lợi ích đối với người nộp đơn
- Người nộp đơn có thể linh hoạt lựa chọn các Cơ quan Sở hữu trí tuệ thành viên ASEAN phù hợp với định hướng thị trường ưu tiên của mình;
- Người nộp đơn có thể nhận được kết quả tra cứu và thẩm định có chất lượng cao hơn nhờ việc các Cơ quan được lựa chọn chia sẻ và cùng xem xét các kết quả tra cứu và thẩm định của nhau;
- Có khả năng hài hòa hóa việc thẩm định nội dung đối với các đơn đăng ký tương đương;
- Có khả năng tối ưu hóa công sức, thời gian và nguồn lực trong quá trình theo đuổi đơn đăng ký sáng chế thông qua việc chuẩn bị các bản trả lời đồng thời cho các kết quả thẩm định giống nhau hoặc tương tự nhau.
Để biết thêm thông tin chi tiết về Chương trình, vui lòng truy cập AseanIP.
Do Việt Nam là một trong các quốc gia thành viên ASEAN tham gia Chương trình, người nộp đơn có thể xem xét sử dụng Chương trình ASPEC+ đối với các đơn đăng ký sáng chế tương đương được nộp tại Việt Nam. Nếu cần thêm thông tin tư vấn, vui lòng liên hệ: hanoi@duongtran.vn.